Η εμπειρία από τις ιδιωτικοποιήσεις στην Ανατολική Γερμανία και ο σκοτεινός ρόλος της εταιρείας Treuhand + σχετικό βίντεο ντοκιμαντέρ

της

Laura Berens

Η μεταφορά της ιδιοκτησίας γης, υποδομών και οργανισμών από το δημόσιο στον ιδιωτικό τομέα είναι γνωστή ως «ιδιωτικοποίηση». Εκτεταμένα προγράμματα ιδιωτικοποίησης έχουν εφαρμοστεί σε πολλές χώρες, ενώ στο πλαίσιο της κρίσης αποτελούν τη βασικότερη προτεραιότητα οικονομικής πολιτικής και των ελληνικών κυβερνήσεων. Τα ερωτήματα είναι πολλά και μας οδηγούν να αναζητήσουμε απαντήσεις σε παραδείγματα ιδιωτικοποιήσεων άλλων χωρών, όπως η περίπτωση της Ανατολικής Γερμανίας.

Με την ενοποίηση της Ανατολικής και της Δυτικής Γερμανίας τα περιουσιάκά στοιχεία της Λαϊκής Δημοκρατίας της Γερμανίας (ΛΔΓ), καθώς και το χρέος της μεταβιβάστηκαν στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας. Στη συνέχεια ιδρύθηκε η εταιρεία «Treuhand» η οποία ανέλαβε να πουλήσει το σύνολο της κρατικής περιουσίας της Ανατολικής Γερμανίας σε ιδιώτες και μάλιστα το συντομότερο δυνατό. Μετά από λίγους μήνες η Treuhand έγινε μία εταιρεία με τεράστιο δυναμικό που πούλησε 14.000 εταιρείες μέσα σε μόλις τέσσερα χρόνια!

Μία πολύ δημοφιλής έκφραση εντός της Treuhand ήταν το «TINA», «There Is No Alternative» («Δεν Υπάρχει Εναλλακτική»). Μία δικαιολογία για την καταλήστευση της πρώην ΛΔΓ. Ο ημερήσιος στόχος, ακόμα και για το Σάββατο και την Κυριακή ήταν η ιδιωτικοποίηση 10 με 15 εταιρειών. Και πράγματι οι ιδιωτικοποιήσεις προχωρούσαν ταχύτατα, μόνο που σπάνια οι πωλήσεις αποδείχθηκαν επικερδείς για την Treuhand.

Ο καγκελάριος της Γερμανίας Helmut Kohl και ο Υπουργός Οικονομικών Theo Waigel βρέθηκαν επικεφαλείς του προγράμματος ιδιωτικοποίησης της περιουσίας της ΛΔΓ. Για την ολοκλήρωση του προγράμματος διόρισαν ως πρόεδρο της Treuhand τον ομοϊδεάτη τους  Detlev Karsten Rohwedder τον οποίο, μετά τη δολοφονία του το 1991, διαδέχτηκε η Birgit Breuel. Στόχος ήταν η μετατροπή των μεγάλων κρατικών επιχειρήσεων της ΛΔΓ σε αμιγώς  ιδιωτικές εταιρείες. Σε αυτή τη διαδικασία, τα σωματεία των εργαζομένων, τα εργατικά συνδικάτα, οι δήμοι και τα ομοσπονδιακά κρατίδια δεν είχαν κανένα απολύτως λόγο.

Η ταχύτατη νομισματική ενοποίηση, σε συνδυασμό με μία βεβιασμένη πολιτική ιδιωτικοποιήσεων τελικά κατέστρεψε την οικονομία της Ανατολικής Γερμανίας. Έτσι οι περισσότερες κρατικές επιχειρήσεις της ΛΔΓ δεν είχαν πια καμία δυνατότητα να επενδύσουν σε έργα αναβάθμισής τους και να καταστούν ανταγωνιστικές. Ταυτόχρονα, το θεσμικό πλαίσιο τους απαγόρευε να αναζητήσουν μόνες τους επενδυτές.

Δεδομένου ότι η Treuhand λειτουργούσε διαρκώς κάτω από την πίεση του χρόνου, η συστηματική εξέταση των αμέτρητων μεταβιβάσεων ποτέ δεν την απασχόλησε. Κάθε Tom, Dick ή Harry που φορούσε κοστούμι και γραβάτα μπορούσε να αγοράσει μία επιχείρηση της Ανατολικής Γερμανίας. Ποτέ δεν ελέγχθηκε η αξιοπιστία τους και η πιστοληπτική τους ικανότητα. Με αυτή την έννοια, δεν είναι καθόλου περίεργο το μέγεθος της απάτης που εκτυλίχθηκε σε βάρος του γερμανικού λαού, εξαιτίας αυτού του εφησυχασμού των στελεχών της Treuhand. Εξάλλου, πολλά από τα στελέχη της Treuhand δωροδοκήθηκαν για να εξυπηρετήσουν τα συμφέροντα των ενδιαφερόμενων επενδυτών. Παρόλα αυτά εταιρείες που δεν είχαν τις προϋποθέσεις για να αναλάβουν κάποια κρατική επιχείρηση της Ανατολικής Γερμανίας, τελικά προχώρησαν σε συμφωνία με την Treuhand, πήραν ότι λεφτά υπήρχαν στο ταμείο της επιχείρησης που ανέλαβαν, τη λεηλάτησαν και μετά εξαφανίστηκαν.

Όταν η Treuhand έκλεισε το 1994 εμφάνιζε έλλειμμα 270δισ γερμανικών μάρκων. Σε αντίθεση με τις επίσημες προσδοκίες, η Treuhand κατέληξε μία πρόσθετη πηγή αύξησης του ομοσπονδιακού ελλείμματος, αντί για μία πηγή εσόδων. Τελικά η ιδιωτικοποίηση à la Treuhand δημιούργησε μία τρύπα στην τσέπη του κράτους αντί για να τη γεμίσει. Πάνω απ’ όλα, προέκυψε ένα τεράστιο κόστος για την αντιμετώπιση της υψηλής ανεργίας στην Ανατολική Γερμανία, πολύ πιο μεγάλο και από τα ίδια τα ελλείμματα της Treuhand. Αυτό που κάποιοι ονομάζουν «ταχύτατη επιτυχία», καθώς κατάφεραν να πουλήσουν ένα τεράστιο όγκο κρατικών επιχειρήσεων σε χρόνο ρεκόρ, ούτε καν ως βραχυπρόθεσμη επιτυχία δεν μπορεί να λογιστεί. Στην πραγματικότητα, πρόκειται για ένα καταστροφικό πείραμα που διέλυσε την οικονομία της ΛΔΓ, εκτόξευσε την ανεργία από 0% σε 20% και οδήγησε στο ξεπούλημα μίας ολόκληρης χώρας, αποσπώντας περιουσιακά στοιχεία από το λαό προς όφελος των «επενδυτών».

Ασφαλώς και υπάρχουν σοβαρές διαφορές ανάμεσα στην περίπτωση της Ανατολικής Γερμανίας και της Ελλάδας. Ωστόσο, πολλοί οικονομολόγοι συμφωνούν ότι η γερμανική εμπειρία μας προσφέρεται σήμερα ως ένα παράδειγμα προς αποφυγή. Η απώλεια του δημόσιου πλούτου της Ανατολικής Γερμανίας με την πώληση χιλιάδων κρατικών ακινήτων και επιχειρήσεων δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να αποτελέσει πρότυπο για άλλες χώρες.

30.11.2012

http://www.epikoinonia-arg.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=52847:-treuhand&catid=68:2012-03-17-12-42-13&Itemid=88

Δείτε το αξιόλογο ντοκιμαντέρ σχετικά με τον σκοτεινό ρόλο της «TREUHAND» από την εκπομπή 27 EUROPE επεισόδιο 5:

http://www.dailymotion.com/video/xo2qoc_27europe-s02ep05-treuhand_news#.UQANMWfcXhI

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: